Atharvaveda / 3 / 22 / 2
मि॒त्रश्च॒ वरु॑ण॒श्चेन्द्रो॑ रु॒द्रश्च॑ चेततुः। दे॒वासो॑ वि॒श्वधा॑यस॒स्ते मा॑ञ्जन्तु॒ वर्च॑सा ॥ 2॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 3 | Sukta : 22 | Paryay : | Mantra No : 2
In English:
Seer : vasiShThaH | Devta : bRRihaspatiH, vishvedevaaH, varchaH | Metre : viraaTtriShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : mitrashcha varuNashchendro rudrashcha chetatuH. devaaso vishvadhaayasaste maa~njantu varchasaa . 2.
Component Words : mitraH . cha . varuNaH . cha . indraH . rudraH . cha . chetatu . devaasaH . vishva.adhaayasaH . te . maa . a~njantu. varchasaa .22.2.
In Hindi:
ऋषि : वसिष्ठः | देवता : बृहस्पतिः, विश्वेदेवाः, वर्चः | छन्द : विराट्त्रिष्टुप् | स्वर :
विषय : कीर्ति पाने के लिये उपदेश।
पदपाठ : मि॒त्र: । च॒ । वरु॑ण: । च॒ । इन्द्र॑: । रु॒द्र: । च॒ । चे॒त॒तु॒ । दे॒वास॑: । वि॒श्वऽधा॑यस: । ते । मा॒ । अ॒ञ्ज॒न्तु॒। वर्च॑सा ॥२२.२॥
पदार्थ : (मित्रः) सबका मित्र, (च) और (वरुणः) अति श्रेष्ठ (च) और (इन्द्रः) परम ऐश्वर्यवान् (च) और (रुद्रः) ज्ञानदाता वा दुःखनाशक परमेश्वर (चेततु) चेताता रहे, और (ते) वे [प्रसिद्ध] (विश्वधायसः) सब जगत् के पोषण करनेवाले (देवासः=देवाः) दिव्य पदार्थ [पृथिवी, जल, वायु, तेज, आकाश आदि] (मा) मुझको (वर्चसा) तेज वा बल से (अञ्जन्तु) कान्तिवाला करें ॥२॥"
भावार्थ : सब स्त्री पुरुष परमेश्वर की महिमा को जानें और विज्ञानपूर्वक सब पदार्थों से उपकार लेकर तेजस्वी और यशस्वी होवें ॥२॥
टिप्पणी :२−(मित्रः) सर्वप्रेरकः। सर्वहितकारी। (वरुणः) वरणीयः। श्रेष्ठः। (इन्द्रः) परमैश्वर्यवान्। (रुद्रः) अ० २।२७।६। रुत्-र। ज्ञानदाता। दुःखनाशकः परमेश्वरः। (चेततु) चिती ज्ञाने। चेतयतु। (देवासः) असुगागमः। पृथिव्यादिदेवाः। (विश्वधायसः) वहिहाधाञ्भ्यश्छन्दसि। उ० ४।२२१। इति विश्व+दधातेरसुन्। आतो युक् चिण्कृतोः। पा० ७।३।३३। इति युक्। सर्वस्य जगतो धातारः पोषयितारः। (ते) प्रसिद्धाः। (अञ्जन्तु) अञ्जू व्यक्तिम्रक्षणकान्तिगतिषु। प्रकाशयन्तु। संयोजयन्तु (वर्चसा) तेजसा। बलेन ॥