Donation Appeal Download Our App
Choose Mantra
Atharvaveda / 3 / 26 / 4

ये॒स्यां स्थोदी॑च्यां दि॒शि प्र॒विध्य॑न्तो॒ नाम॑ दे॒वास्तेषां॑ वो॒ वात॒ इष॑वः। ते नो॑ मृडत॒ ते नोऽधि॑ ब्रूत॒ तेभ्यो॑ वो॒ नम॒स्तेभ्यो॑ वः॒ स्वाहा॑ ॥ 4॥

Veda : Atharvaveda | Kand : 3 | Sukta : 26 | Paryay : | Mantra No : 4

In Hindi:

ऋषि : अथर्वा | देवता : उदीचीदिक् सवाताः प्रविध्यन्तः | छन्द : भुरिक्त्रिष्टुप् | स्वर :

विषय : मारू गीत।

पदपाठ : ये । अ॒स्याम् । स्थ । उदी॑च्याम् । दि॒शि । प्र॒ऽविध्य॑न्त: । नाम॑ । दे॒वा: । तेषा॑म् । व॒: । वात॑: । इष॑व: । ते । न॒: । मृ॒ड॒त॒ । ते । न॒: । अधि॑ । ब्रू॒त॒ । तेभ्य॑: । व॒: । नम॑: । तेभ्य॑: । व॒: । स्वाहा॑ ॥२६.४॥

पदार्थ : (ये) जो तुम (अस्याम्) इस (उदीच्याम्) उत्तर वा बायीं ओर वाली (दिशि) दिशा में (प्रविध्यन्तः) वेधनेवाले (नाम) नाम (देवाः) विजय चाहनेवाले वीर (स्थ) हो, (तेषाम् वः) उन तुम्हारा (वातः) पवन (इषवः) तीर हैं, (ते) वे तुम (नः) हमें (अधि) अधिकारपूर्वक (ब्रूत) बोलो, (तेभ्यः वः) उन तुम्हारे लिए (नमः) सत्कार वा अन्न होवे, (तेभ्यः वः) उन तुम्हारे लिए (स्वाहा) सुन्दर वाणी [प्रशंसा] होवे ॥४॥"

भावार्थ : उत्तर वा बायीं ओर वाली दिशा में बरछी, भाले, गोली आदि से छेदनेवाले वायुविद्या में कुशल योद्धा, वायव्य अस्त्र शस्त्र, विमानों द्वारा वैरियों को जीतकर... [म० १] ॥४॥

टिप्पणी :४−(उदीच्याम्) उत्पूर्वाद् अञ्चतेः पूर्ववत् क्विनादि-म० १। उद ईत्। पा० ६।४।१३९। इति धात्वकारस्य ईकारः। उत्तरस्याम्। वामभागवर्त्तमानानाम् (वातः) पवनः। वायुविद्या (प्रविध्यन्तः) व्यध वेधने-शतृ। प्रकर्षेण वेधनं कुर्वन्तः। अन्यद्गतम्-म० १ ॥