Atharvaveda / 4 / 32 / 3
अ॒भीहि॑ मन्यो त॒वस॒स्तवी॑या॒न्तप॑सा यु॒जा वि ज॑हि॒ शत्रू॑न्। अ॑मित्र॒हा वृ॑त्र॒हा द॑स्यु॒हा च॒ विश्वा॒ वसू॒न्या भ॑रा॒ त्वं नः॑ ॥ 3॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 4 | Sukta : 32 | Paryay : | Mantra No : 3
In English:
Seer : brahmaaskandaH | Devta : manyuH | Metre : triShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : abhiihi manyo tavasastaviiyaantapasaa yujaa vi jahi shatruun. amitrahaa vRRitrahaa dasyuhaa cha vishvaa vasuunyaa bharaa tva.m naH . 3.
Component Words : abhi . ihi . manyo iti . tavasaH . taviiyaan . tapasaa . yujaa . vi . jahi . shatruun . amitra.ahaa . vRRitra.ahaa . dasyu.ahaa . cha . vishvaa . vasuuni . aa . bhara . tvam . naH .32.3.
In Hindi:
ऋषि : ब्रह्मास्कन्दः | देवता : मन्युः | छन्द : त्रिष्टुप् | स्वर :
विषय : संग्राम में जय पाने का उपदेश।
पदपाठ : अ॒भि । इ॒हि॒ । म॒न्यो॒ इति॑ । त॒वस॑: । तवी॑यान् । तप॑सा । यु॒जा । वि । ज॒हि॒ । शत्रू॑न् । अ॒मि॒त्र॒ऽहा । वृ॒त्र॒ऽहा । द॒स्यु॒ऽहा । च॒ । विश्वा॑ । वसू॑नि । आ । भ॒र॒ । त्वम् । न॒: ॥३२.३॥
पदार्थ : (मन्यो) हे प्रकाशमान क्रोध (तवसः) महान् से भी (तवीयान्) अति महान् तू (अभीहि) इधर आ, (तपसा युजा) अपने ऐश्वर्य, मित्र के साथ (शत्रून्) शत्रुओं को (विजहि) मिटा दे। (च) और (अमित्रहा) पीड़ा देनेवालों का मारनेवाला, (वृत्रहा) अन्धकार नाश करनेवाला, (दस्युहा) डाकुओं का मारनेवाला (त्वम्) तू (विश्वा) सब (वसूनि) धनों को (नः) हमारे लिये (आ) सब ओर से (भर) भर दे ॥३॥"
भावार्थ : पुरुषार्थी मनुष्य नीतिपूर्वक क्रोध से धन प्राप्त करके आनन्द भोगते हैं ॥३॥
टिप्पणी :३−(अभीहि) अभिमुखं गच्छ (मन्यो) हे क्रोध (तवसः) तु सौत्रो धातुर्गतिवृद्धिहिंसासु-असुन्। तवसे इति महतोनामधेयम्-निरु० ५।९। तवः, इति बलनाम-निघ० २।९। महतः प्रवृद्धादपि (तवीयान्) तोतृ-ईयसुन् तृलोपः। प्रवृद्धतरः (तपसा) सामर्थ्येन (युजा) सहायेन (वि जहि) विनाशय (शत्रून्) अरीन् (अमित्रहा) अ० १।१९।२। पीडकनाशकः (वृत्रहा) शत्रुहन्ता (दस्युहा) चोरादीनां घातकः (च) (विश्वा) सर्वाणि (वसूनि) धनानि (आ) समन्तात् (भर) धारय (त्वम्) (नः) अस्मभ्यम् ॥