vedyog.net

In English:

Seer : bRRihachChukr | Devta : dyauH, pRRithivii, shukraH, somaH, agniH, vaayuH, savitaa | Metre : jagatii | Tone :

Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.

Verse : dyaushcha ma ida.m pRRithivii cha prachetasau shukro bRRihandakShiNayaa pipartu. anu svadhaa chikitaa.m somo agnirvaayurnaH paatu savitaa bhagashcha . 1.

Component Words :
dyauH . cha . me . idam . pRRithivii . cha . pra.achetasau . shukraH . bRRihan . dakShiNayaa . pipartu . anu . svadhaa . chikitaam . somaH . agniH . vaayuH . naH . paatu . savitaa . bhagaH . cha .53.1.

---

In Hindi:

ऋषि : बृहच्छुक्र | देवता : द्यौः, पृथिवी, शुक्रः, सोमः, अग्निः, वायुः, सविता | छन्द : जगती | स्वर :

विषय : स्वास्थ्य की रक्षा का उपदेश।

पदपाठ : द्यौ: । च॒ । मे॒ । इ॒दम् । पृ॒थि॒वी । च॒ । प्रऽचे॑तसौ । शु॒क्र: । बृ॒हन् । दक्षि॑णया । पि॒प॒र्तु॒ । अनु॑ । स्व॒धा । चि॒कि॒ता॒म् । सोम॑: । अ॒ग्नि: । वा॒यु: । न॒: । पा॒तु॒ । स॒वि॒ता । भग॑: । च॒ ॥५३.१॥

पदार्थ : (प्रचेतसौ) उत्तम ज्ञान देनेवाले (द्यौः) आकाश (च) और (पृथिवी) पृथिवी (च) और (बृहन्) बड़ा (शुक्रः) प्रकाशमान सूर्य (मे) मेरे लिये (इदम्) इस घर को (दक्षिणया) दक्षिणा [दान वा प्रतिष्ठा] से (पिपर्तु) भरपूर करे। (सोमः) चन्द्रमा और (अग्निः) अग्नि (अनु) अनुग्रह करके (स्वधा) अन्न को (चिकिताम्) जतावे, (वायुः) वायु (च) और (सविता) सबका उत्पन्न करने हारा (भगः) ऐश्वर्यवान् परमात्मा (नः) हमारी (पातु) रक्षा करे ॥१॥"

भावार्थ :

टिप्पणी :१−(द्यौः) आकाशः (च च) समुच्चये (मे) मह्यम् (इदम्) पुरोवर्ति गृहम् (पृथिवी) (च) (प्रचेतसौ) प्रचेतः प्रज्ञानं याभ्यां सकाशात् ते। प्रकृष्टज्ञानदात्र्यौ (शुक्रः) शोचमानो दीप्यमानः सूर्य्यः (बृहन्) महान् (दक्षिणया) अ० ५।७।१। दानेन। प्रतिष्ठया (पिपर्तु) प्रपूरयतु (अनु) अनुग्रहेण (स्वधा) अन्नम् (चिकिताम्) कित ज्ञाने−अन्तर्गतण्यर्थः। ज्ञापयतु (अग्निः) पावकः (वायुः) पवनः (नः) अस्मान् (पातु) रक्षतु (सविता) सर्वोत्पादकः (भगः) भगमैश्वर्यं यस्य सः। भगवान् परमेश्वरः (च) ॥

---