Atharvaveda / 8 / 5 / 5
तद॒ग्निरा॑ह॒ तदु॒ सोम॑ आह॒ बृह॒स्पतिः॑ सवि॒ता तदिन्द्रः॑। ते मे॑ दे॒वाः पु॒रोहि॑ताः प्र॒तीचीः॑ कृ॒त्याः प्र॑तिस॒रैर॑जन्तु ॥ 5॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 8 | Sukta : 5 | Paryay : | Mantra No : 5
In English:
Seer : shukraH | Devta : kRRityaaduuShaNam athavaa mantroktaaH | Metre : bhuriksa.mstaarapa~NktiH | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : tadagniraaha tadu soma aaha bRRihaspatiH savitaa tadindraH. te me devaaH purohitaaH pratiichiiH kRRityaaH pratisarairajantu . 5.
Component Words : tat . agniH . aaha . tat . uu.m iti . somaH . aaha . bRRihaspatiH . savitaa . tat . indraH . te . me . devaaH . puraH.ahitaaH . pratiichiiH . kRRityaaH . prati.asaraiH . ajantu .5.5.
In Hindi:
ऋषि : शुक्रः | देवता : कृत्यादूषणम् अथवा मन्त्रोक्ताः | छन्द : भुरिक्संस्तारपङ्क्तिः | स्वर :
विषय : हिंसा के नाश का उपदेश।
पदपाठ : तत् । अ॒ग्नि: । आ॒ह॒ । तत् । ऊं॒ इति॑ । सोम॑: । आ॒ह॒ । बृह॒स्पति॑: । स॒वि॒ता । तत् । इन्द्र॑: । ते । मे॒ । दे॒वा: । पु॒र:ऽहि॑ता: । प्र॒तीची॑: । कृ॒त्या: । प्र॒ति॒ऽस॒रै: । अ॒ज॒न्तु॒ ॥५.५॥
पदार्थ : (तत्) यह [पूर्वोक्त] (अग्निः) अग्नि [समान तेजस्वी पुरुष] (आह) कहता है, (तत् उ) यही (सोमः) चन्द्र [समान पोषक] (आह) कहता है, (तत्) वही (बृहस्पतिः) बड़ी विद्याओं का स्वामी, (सविता) सब का प्रेरक (इन्द्रः) प्रतापी पुरुष। (ते) वे (देवाः) व्यवहारकुशल (पुरोहिताः) पुरोहित [अग्रगामी पुरुष] (प्रतिसरैः) अग्रगामी पुरुषों सहित (मे) मेरे लिये (कृत्याः) हिंसाओं को (प्रतीचीः) प्रतिकूल गतिवाली करके (अजन्तु) हटावें ॥५॥"
भावार्थ : टिप्पणी :५−(तत्) पूर्वोक्तम् (अग्निः) अग्निवत्तेजस्वी पुरुषः (आह) ब्रवीति (तदु) तदेव (सोमः) चन्द्रवत् पोषकः (आह) (बृहस्पतिः) बृहतीनां विद्यानां स्वामी (सविता) सर्वप्रेरकः (तत्) (इन्द्रः) प्रतापी जनः (ते) प्रसिद्धाः (मे) मह्यम् (देवाः) व्यवहारिणः (पुरोहिताः) अ० ३।१९।१। अग्रगामिनः पुरुषाः (प्रतीचीः) प्रतिकूलगतीः कृत्वा (कृत्याः) म० २। हिंसाः (प्रतिसरैः) अग्रेसरैः सह (अजन्तु) क्षिपन्तु ॥