Atharvaveda / 10 / 3 / 3
अ॒यं म॒णिर्व॑र॒णो वि॒श्वभे॑षजः सहस्रा॒क्षो हरि॑तो हिर॒ण्ययः॑। स ते॒ शत्रू॒नध॑रान्पादयाति॒ पूर्व॒स्तान्द॑भ्नुहि॒ ये त्वा॑ द्वि॒षन्ति॑ ॥ 3॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 10 | Sukta : 3 | Paryay : | Mantra No : 3
In English:
Seer : atharvaa | Devta : varaNamaNiH, vanaspatiH, chandramaaH | Metre : bhuriktriShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : aya.m maNirvaraNo vishvabheShajaH sahasraakSho harito hiraNyayaH. sa te shatruunadharaanpaadayaati puurvastaandabhnuhi ye tvaa dviShanti . 3.
Component Words : ayam . maNiH . varaNaH . vishva.abheShajaH . sahasra.aakShaH . haritaH . hiraNyayaH . saH . te . shatruun . adharaan . paadayaati . puurvaH . taan . dabhnuhi . ye . tvaa . dviShanti .3.3.
In Hindi:
ऋषि : अथर्वा | देवता : वरणमणिः, वनस्पतिः, चन्द्रमाः | छन्द : भुरिक्त्रिष्टुप् | स्वर :
विषय : सब सम्पत्तियों के पाने का उपदेश।
पदपाठ : अ॒यम् । म॒णि: । व॒र॒ण: । वि॒श्वऽभे॑षज: । स॒ह॒स्र॒ऽअ॒क्ष: । हरि॑त: । हि॒र॒ण्यय॑: । स: । ते॒ । शत्रू॑न् । अध॑रान् । पा॒द॒या॒ति॒ । पूर्व॑: । तान् । द॒भ्नु॒हि॒ । ये । त्वा॒ । द्वि॒षन्ति॑ ॥३.३॥
पदार्थ : (अयम्) यह (मणिः) प्रशंसनीय (वरणः) वरण [वरणीय, मानने योग्य, वैदिक बोध वा वरना औषध] (विश्वभेषजः) समस्त भय जीतनेवाला, (सहस्राक्षः) सहस्रों व्यवहारवाला, (हरितः) सिंह [समान] (हिरण्ययः) तेजोमय है। (सः) वह (ते) तेरे (शत्रून्) शत्रुओं को (अधरान्) नीचे (पादयाति) गिरावे, (पूर्वः) पहिले होकर तू (तान्) उन्हें (दभ्नुहि) दबा ले, (ये) जो (त्वा) तुझसे (द्विषन्ति) वैर करते हैं ॥३॥"
भावार्थ : टिप्पणी :३−(अयम्) (मणिः) प्रशंसनीयः (वरणः) म० १। (विश्वभेषजः) सर्वभयजेता (सहस्राक्षः) अ० ४।१६।४। बहुव्यवहारोपेतः (हरितः) सिंहरूपः (हिरण्ययः) तेजोमयः (सः) वरणः (ते) तव (शत्रून्) (अधरान्) नीचान् (पादयाति) पातयेत् (पूर्वः) प्रथमः सन् (तान्) (दभ्नुहि) वशीकुरु (ये) (त्वा) (द्विषन्ति) वैरायन्ते ॥