Atharvaveda / 12 / 4 / 9
यद॑स्याः॒ पल्पू॑लनं॒ शकृ॑द्दा॒सी स॒मस्य॑ति। ततोऽप॑रूपं जायते॒ तस्मा॒दव्ये॑ष्य॒देन॑सः ॥ 9॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 12 | Sukta : 4 | Paryay : | Mantra No : 9
In English:
Seer : kashyapaH | Devta : vashaa | Metre : bhuriktriShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : yadasyaaH palpuulana.m shakRRiddaasii samasyati. tato.aparuupa.m jaayate tasmaadavyeShyadenasaH . 9.
Component Words : yat . asyaaH . palpuulanam . shakRRit . daasii . sam.aasyati . tataH . apa.aruupam . jaayate . tasmaat . avi.aeShyat . enasaH .4.9.
In Hindi:
ऋषि : कश्यपः | देवता : वशा | छन्द : अनुष्टुप् | स्वर :
विषय : वेदवाणी के प्रकाश करने के श्रेष्ठ गुणों का उपदेश।
पदपाठ : यत् । अ॒स्या॒: । पल्पू॑लनम् । शकृ॑त् । दा॒सी । स॒म्ऽअस्य॑ति । तत॑: । अप॑ऽरूपम् । जा॒य॒ते॒ । तस्मा॑त् । अवि॑ऽएष्यत् । एन॑स: ॥४.९॥
पदार्थ : (यत्) यदि (अस्याः) इस [वेदवाणी] के (शकृत्) शक्तिवाले (पल्पूलनम्) ज्ञानसमूह को (दासी) हिंसक प्रजा [स्त्री वा पुरुष] (समस्यति) फेंक देती है। (ततः) तो (तस्मात् एनसः) उस पाप से [उस पापी को] (अव्येष्यत्) न दूर होनेवाला (अपरूपम्) कुरूप [कलङ्क का टीका] (जायते) हो जाता है ॥९॥"
भावार्थ : टिप्पणी :९−(यत्) यदि (अस्याः) वेदवाण्याः (पल्पूलनम्) पल गतौ−क्विप्+पूल संघाते−ल्युट्। ज्ञानसमूहम् (शकृत्) शकेर्ऋतिन्। उ० ४।५८। शक्ल शक्तौ−ऋतिन्। शक्तियुक्तम् (दासी) अ० १२।३।१३। हिंसिका प्रजा (समस्यति) सर्वथा क्षिपति (ततः) तस्मात् कारणात् (अपरूपम्) कुत्सितरूपम् (जायते) प्रादुर्भवति (तस्मात्) (अव्येष्यत्) नञ्+वि+इण् गतौ−स्यतृ। अपृथग् गमिष्यत् (एनसः) पापात् ॥