Atharvaveda / 18 / 1 / 52
आच्या॒ जानु॑दक्षिण॒तो नि॒षद्ये॒दं नो॑ ह॒विर॒भि गृ॑णन्तु॒ विश्वे॑। मा हिं॑सिष्ट पितरः॒केन॑ चिन्नो॒ यद्व॒ आगः॑ पुरु॒षता॒ करा॑म ॥52॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 18 | Sukta : 1 | Paryay : | Mantra No : 52
In English:
Seer : atharvaa | Devta : pitaragaN | Metre : ShaTpadaanuShTubgarbhaa paraatijagatii | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : aachyaa jaanudakShiNato niShadyeda.m no havirabhi gRRiNantu vishve. maa hi.msiShTa pitaraHkena chinno yadva aagaH puruShataa karaama .52.
Component Words : aa.aachya . jaanu . dakShiNataH . ni.asadya . idam . naH . haviH . abhi . gRRiNantu . vishve . maa . hi.msiShTa . pitaraH . kena . chit . naH . yat . vaH . aagaH . puruShataa . karaama .1.52.
In Hindi:
ऋषि : अथर्वा | देवता : पितरगण | छन्द : त्रिष्टुप् | स्वर :
विषय : पितरों और सन्तानों के कर्त्तव्य का उपदेश।
पदपाठ : आ॒ऽअच्य॑ । जानु॑ । द॒क्षि॒ण॒त: । नि॒ऽसद्य॑ । इ॒दम् । न॒: । ह॒वि: । अ॒भि । गृ॒ण॒न्तु॒ । विश्वे॑ । मा । हिं॒सि॒ष्ट॒ । पि॒त॒र॒: । केन॑ । चि॒त् । न॒: । यत् । व॒: । आग॑: । पु॒रु॒षता॑ । करा॑म ॥१.५२॥
पदार्थ : (पितरः) हे पितरो ! [रक्षक विद्वानो] (विश्वे) आप सब (जानु) घुटना (आच्य) टेक कर और (दक्षिणतः)दाहिनी ओर (निषद्य) बैठकर (नः) हमारे (इदम्) इस (हविः) ग्राह्य अन्न को (अभिगृणन्तु) बड़ाई योग्य करें। (वः) तुम्हारा (यत्) जो कुछ (आगः) अपराध (कराम) हमकरें, (केन चित्) उस किसी [अपराध] के कारण (नः) हमें (पुरुषता) अपने पुरुषपन से (मा हासिष्ट) मत दुःख दो ॥५२॥"
भावार्थ : टिप्पणी :५२−(आच्य) अधो निपात्य (जानु)जानुप्रदेशम् (दक्षिणतः) अवामपार्श्वतः (निषद्य) उपविश्य (इदम्) (नः) अस्माकम् (हविः) ग्राह्यभोजनम् (अभि गृणन्तु) स्तुत्यं कुर्वन्तु। सुखेन स्वीकुर्वन्तु (विश्वे) सर्वे भवन्तः (मा हिंसिष्ट) दुःखिनो मा कुरुत (पितरः) हे रक्षकाविद्वांसः (केन चित्) केनापि दोषेण (नः) अस्मान् (यत्) (वः) युष्माकम् (आगः)दोषम् (पुरुषता) स्वपुरुषतया। मनुष्यत्वेन (कराम) लेटि रूपम्। कुर्याम ॥