Atharvaveda / 7 / 70 / 1
यत्किं चा॒सौ मन॑सा॒ यच्च॑ वा॒चा य॒ज्ञैर्जु॒होति॑ ह॒विषा॒ यजु॑षा। तन्मृ॒त्युना॒ निरृ॑तिः संविदा॒ना पु॒रा स॒त्यादाहु॑तिं हन्त्वस्य ॥ 1॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 7 | Sukta : 70 | Paryay : | Mantra No : 1
In English:
Seer : atharvaa | Devta : shyenaH | Metre : triShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : yatki.m chaasau manasaa yachcha vaachaa yaj~nairjuhoti haviShaa yajuShaa. tanmRRityunaa nirRRitiH sa.mvidaanaa puraa satyaadaahuti.m hantvasya . 1.
Component Words : yat . kim . cha . asau . manasaa . yat . cha . vaachaa . raaj~naiH . juhoti . haviShaa . yajuShaa . tat . mRRityunaa . niH.aRRitiH . sam.avidaanaa . puraa . satyaat . aa.ahutim . hantu . asya .73.1.
In Hindi:
ऋषि : अथर्वा | देवता : श्येनः | छन्द : त्रिष्टुप् | स्वर :
विषय : शत्रु के दमन का उपदेश।
पदपाठ : यत् । किम् । च॒ । अ॒सौ । मन॑सा । यत् । च॒ । वा॒चा । रा॒ज्ञै: । जु॒होति॑ । ह॒विषा॑ । यजु॑षा । तत् । मृ॒त्युना॑ । नि:ऽऋ॑ति: । स॒म्ऽवि॒दा॒ना । पु॒रा । स॒त्यात् । आऽहु॑तिम् । ह॒न्तु॒ । अ॒स्य॒ ॥७३.१॥
पदार्थ : (असौ) वह [शत्रु] (यत् किम्) जो कुछ (मनसा) मन से, (च च) और (यत्) जो कुछ (वाचा) वाणी से, (यज्ञैः) सङ्गति कर्मों से, (हविषा) भोजन से और (यजुषा) दान से (जुहोति) आहुति करता है। (मृत्युना) मृत्यु के साथ (संविदानाः) मिली हुई (निर्ऋतिः) निर्ऋति, दरिद्रता आदि अलक्ष्मी (सत्यात् पुरा) सफलता से पहिले (अस्य) इसकी (तत्) उस (आहुतिम्) आहुति को (हन्तु) नाश करें ॥१॥"
भावार्थ : टिप्पणी :१−(यत् किम्) यत् किञ्चित् (च) (असौ) शत्रुः (मनसा) अन्तःकरणेन (यत्) (च) (वाचा) वाण्या (यज्ञैः) सङ्गतिकर्मभिः (जुहोति) आहुतिं करोति (हविषा) भोजनेन (यजुषा) दानेन (तत्) ताम् (मृत्युना) (निर्ऋतिः) अ० २।१०।१। कृच्छ्रापत्तिः। दरिद्रतादिः (संविदाना) अ० २।२८।२। संगच्छमाना (पुरा) पूर्वम् (सत्यात्) कर्मसाफल्यात् (आहुतिम्) होमक्रियाम् (हन्तु) नाशयतु (अस्य) शत्रोः ॥