Atharvaveda / 7 / 81 / 4
द॒र्शो᳡सि॑ दर्श॒तो᳡सि॒ सम॑ग्रोऽसि॒ सम॑न्तः। सम॑ग्रः॒ सम॑न्तो भूयासं॒ गोभि॒रश्वैः॑ प्र॒जया॑ प॒शुभि॑र्गृ॒हैर्धने॑न ॥ 4॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 7 | Sukta : 81 | Paryay : | Mantra No : 4
In English:
Seer : atharvaa | Devta : saavitrii, suuryaH, chandramaaH | Metre : aastaarapa~NktiH | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : darsho᳡si darshato᳡si samagro.asi samantaH. samagraH samanto bhuuyaasa.m gobhirashvaiH prajayaa pashubhirgRRihairdhanena . 4.
Component Words : darshaH . asi . darshataH . asi . sam.aagraH . asi . sam.aantaH . sam.aagraH . sam.aantaH . bhuuyaasam . gobhiH . ashvaiH . pra.ajayaa . pashu.abhiH . gRRihaiH . dhanena .86.4.
In Hindi:
ऋषि : अथर्वा | देवता : सावित्री, सूर्यः, चन्द्रमाः | छन्द : आस्तारपङ्क्तिः | स्वर :
विषय : सूर्य, चन्द्रमा के लक्षणों का उपदेश।
पदपाठ : द॒र्श: । अ॒सि॒ । द॒र्श॒त: । अ॒सि॒ । सम्ऽअ॑ग्र: । अ॒सि॒ । सम्ऽअ॑न्त: । सम्ऽअ॑ग्र॒: । सम्ऽअ॑न्त: । भू॒या॒स॒म् । गोभि॑: । अश्वै॑: । प्र॒ऽजया॑ । प॒शुऽभि॑: । गृ॒है: । धने॑न ॥८६.४॥
पदार्थ : [चन्द्र !] तू (दर्शः) दर्शनीय (असि) है, (दर्शतः) देखने का साधन (असि) है, (समग्रः) सम्पूर्ण गुणवाला, और (समन्तः) सम्पूर्ण कलावाला, (असि) है। (गोभिः) गोओं से, (अश्वैः) घोड़ों से, (पशुभिः) अन्य पशुओं से, (प्रजया) सन्तान भृत्य आदि प्रजा से, (गृहैः) घरों से (धनेन) और धन से (समग्रः) सम्पूर्ण और (समन्तः) परिपूर्ण (भूयासम्) मैं रहूँ ॥४॥"
भावार्थ : टिप्पणी :४−(दर्शः)-म० ३। दर्शनीयः (असि) भवसि (दर्शनः) अ० ४।१०।६। पश्यति येन सः। सूर्यः। चन्द्रः (समग्रः) सम्पूर्णगुणः (समन्तः) पूर्णकलः (समग्रः) संपूर्णः (समन्तः) समृद्धः (गोभिः) अश्वैः (प्रजया) (पशुभिः) हस्तिमहिषीमेषादिभिः (गृहैः) (धनेन) ॥