Atharvaveda / 10 / 10 / 8
अ॒पस्त्वं धु॑क्षे प्रथ॒मा उ॒र्वरा॒ अप॑रा वशे। तृ॒तीयं॑ रा॒ष्ट्रं धु॒क्षेऽन्नं॑ क्षी॒रं व॑शे॒ त्वम् ॥ 8॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 10 | Sukta : 10 | Paryay : | Mantra No : 8
In English:
Seer : kashyapaH | Devta : vashaa | Metre : viraaDanuShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : apastva.m dhukShe prathamaa urvaraa aparaa vashe. tRRitiiya.m raaShTra.m dhukShe.anna.m kShiira.m vashe tvam . 8.
Component Words : apaH . tvam . dhukShe . prathamaaH . urvaraaH . aparaaH . vashe . tRRitiiyam . raaShTram . dhukShe . annam . kShiiram . vashe . tvam .10.8.
In Hindi:
ऋषि : कश्यपः | देवता : वशा | छन्द : विराडनुष्टुप् | स्वर :
विषय : ईश्वर शक्ति की महिमा का उपदेश।
पदपाठ : अ॒प: । त्वम् । धु॒क्षे॒ । प्र॒थ॒मा: । उ॒र्वरा॑: । अप॑रा: । व॒शे॒ । तृ॒तीय॑म् । रा॒ष्ट्रम् । धु॒क्षे॒ । अन्न॑म् । क्षी॒रम् । व॒शे॒ । त्वम् ॥१०.८॥
पदार्थ : (वशे) हे वशा ! [कामनायोग्य परमेश्वरशक्ति] (त्वम्) तू (प्रथमाः) प्रधान और (अपराः) अप्रधान (अपः) प्रजाओं को (उर्वराः) उपजाऊ भूमियों से (धुक्षे) भरपूर करती है। (वशे) हे वशा ! [कामनायोग्य शक्ति] (त्वम्) तू (अन्नम्) अन्न, (क्षीरम्) जल और (तृतीयम्) तीसरे (राष्ट्रम्) राज्य से [संसार] को (धुक्षे) भरपूर करती है ॥८॥"
भावार्थ : टिप्पणी :८−(अपः) म० ४। प्रजाः। सृष्टपदार्थाः (त्वम्) (धुक्षे) दुह प्रपूरणे-लट्, द्विकर्मकः। प्रपूरयसि (प्रथमाः) प्रधानाः (उर्वराः) सर्वशस्ययुक्तभूमिभ्यः सकाशात् (अपराः) अप्रधानाः (वशे) म० २ (तृतीयम्) (राष्ट्रम्) राज्यम् (धुक्षे) प्रपूरयसि संसारमिति शेषः (अन्नम्) भोजनम् (क्षीरम्) अ० १।१५।४। जलम्-निघ० १।१२। अन्यद् गतम् ॥