Atharvaveda / 20 / 74 / 2
शिप्रि॑न्वाजानां पते॒ शची॑व॒स्तव॑ दं॒सना॑। आ तू न॑ इन्द्र शंसय॒ गोष्वश्वे॑षु शु॒भ्रिषु॑ स॒हस्रे॑षु तुवीमघ ॥ 2॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 20 | Sukta : 74 | Paryay : | Mantra No : 2
In English:
Seer : shunaHshepaH | Devta : indraH | Metre : triShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : shiprinvaajaanaa.m pate shachiivastava da.msanaa. aa tuu na indra sha.msaya goShvashveShu shubhriShu sahasreShu tuviimagha . 2.
Component Words : shiprin . vaajaanaam . pate . shachii.avaH . tava . da.msanaa . aa . tu . naH . indra . sha.msaya . goShu . ashveShu . shubhriShu . sahasreShu . tuvi.amagha .74.2.
In Hindi:
ऋषि : शुनःशेपः | देवता : इन्द्रः | छन्द : पङ्क्तिः | स्वर :
विषय : राजा और प्रजा के धर्म का उपदेश।
पदपाठ : शिप्रि॑न् । वा॒जा॒ना॒म् । प॒ते॒ । शची॑ऽव: । तव॑ । दं॒सना॑ । आ । तु । न॒: । इ॒न्द्र॒ । शं॒स॒य॒ । गोषु॑ । अश्वे॑षु । शु॒भ्रिषु॑ । स॒हस्रे॑षु । तु॒वि॒ऽम॒घ॒ ॥७४.२॥
पदार्थ : (शिप्रिन्) हे बड़े ज्ञानी ! [वा दृढ़ जबड़े आदि अङ्गोंवाले] (वाजानां पते) हे अन्नों के स्वामी ! (शचीवः) हे उत्तम कर्मवाले ! [राजन्] (तव) तेरी ही (दंसना) दर्शनीय क्रिया है। (तुविमघ) हे महाधनी (इन्द्र) इन्द्र ! [बड़े प्रतापी राजन्] (तु) निश्चय करके (नः) हमको (सहस्रेषु) सहस्रों (शुभ्रिषु) शुभ गुणवाले (गोषु) विद्वानों और (अश्वेषु) कामों में व्यापक (बलवानों में (आ) सब ओर से (शंसय) बड़ाईवाला कर ॥२॥"
भावार्थ : टिप्पणी :२−(शिप्रिन्) अ० २०।४।१। हे बहुज्ञानिन्। हे दृढहनुयुक्त। हे दृढाङ्ग (वाजानाम्) अन्नानाम् (पते) स्वामिन् (शचीवः) अ० २०।२१।३। हे प्रशस्तकर्मन् (तव) (दंसना) ण्यासश्रन्थो युच्। पा० ३।३।१०७। दसि दर्शनसंदशनयोर्भाषायां च-णिचि युच्, टाप्। दर्शनीयक्रिया वर्तते। अन्यत् पूर्ववत् ॥