Atharvaveda / 20 / 97 / 3
कदू॒ न्व१॒॑स्याकृ॑त॒मिन्द्र॑स्यास्ति॒ पौंस्य॑म्। केनो॒ नु कं॒ श्रोम॑तेन॒ न शु॑श्रुवे ज॒नुषः॒ परि॑ वृत्र॒हा ॥3॥
Veda : Atharvaveda | Kand : 20 | Sukta : 97 | Paryay : | Mantra No : 3
In English:
Seer : kaliH | Devta : indraH | Metre : aasuryanuShTup | Tone :
Subject : English Translation will be uploaded as and when ready.
Verse : kaduu nva1syaakRRitamindrasyaasti pau.msyam. keno nu ka.m shromatena na shushruve januShaH pari vRRitrahaa .3.
Component Words : kat . uu.m iti . nu . asya . akRRitam . indrasya . asti . pau.msyam . keno iti . nu . kam . shromatena . na . shushruve . januShaH . pari . vRRitra.ahaa .97.3.
In Hindi:
ऋषि : कलिः | देवता : इन्द्रः | छन्द : बृहती | स्वर :
विषय : वीर के लक्षणों का उपदेश।
पदपाठ : कत् । ऊं॒ इति॑ । नु । अ॒स्य॒ । अकृ॑तम् । इन्द्र॑स्य । अ॒स्ति॒ । पौंस्य॑म् ॥ केनो॒ इति॑ । नु । क॒म् । श्रोम॑तेन । न । शु॒श्रु॒वे॒ । ज॒नुष॑: । परि॑ । वृ॒त्र॒ऽहा ॥९७.३॥
पदार्थ : (अस्य) इस (इन्द्रस्य) इन्द्र [बड़े ऐश्वर्यवाले वीर] का (नु) अब (कत् उ) कौन सा (पौंस्यम्) पौरुष (अकृतम्) बिना किया हुआ (अस्ति) है ? (केनो) किस (श्रोमतेन) श्रुति [वेद] माननेवाले करके (नु) अब (जनुषः परि) जन्म से लेकर (वृत्रहा) शत्रुनाशक [वीर पुरुष] (कम्) सुख से (न) नहीं (शुश्रुवे) सुना गया है ॥३॥"
भावार्थ : टिप्पणी :३−(कत्) किम् (उ) एव (नु) इदानीम् (अस्य) (अकृतम्) अनाचारितम् (इन्द्रस्य) परमैश्वर्यवतो वीरस्य (अस्ति) (पौंस्यम्) पौरुषम् (केनो) केनापि (नु) इदानीम् (कम्) सुखेन (श्रोमतेन) गमेर्डोः। उ० २।६७। श्रु श्रवणे-डोप्रत्ययः+मन ज्ञाने पूजायां च-क्त। श्रोः श्रवणीयो वेदो मतः संमानितो येन तेन (न) निषेधे (शुश्रुवे) श्रु श्रवणे-कर्मणि लिट्। श्रूयते स्म (जनुषः) जन्मनः सकाशात् (परि) (वृत्रहा) शत्रुनाशकः ॥